Sprawozdanie finansowe nie może być utożsamiane z wypełnieniem wzoru lub szablonu

Zanim weszły w życie ostatnie zmiany do MSR 1 dotyczącego prezentacji sprawozdań finansowych, na konferencji Międzynarodowej Rady Standardów Sprawozdawczości Finansowej Prezes Rady  – Hans Hoogervorst podkreślał, że sporządzenie sprawozdania finansowego nie może być utożsamiane z  wypełnieniem wzoru czy szablonu. Podkreślał, że nie jest prawidłowym podejście polegające na tym, że w oparciu o listę zagadnień wymagających zgodnie ze standardami prezentacji czy ujawnienia, w kolejności wyznaczonej przez standardy, przygotujemy sprawozdanie.

Biorąc pod uwagę to, że sprawozdania finansowe adresowane są przede wszystkim do inwestorów, którzy na podstawie ich lektury powinni móc ocenić sytuację finansową i majątkową jednostki trzeba pamiętać, że dobre sprawozdanie finansowe to napisana w sposób zwięzły a zarazem kompletny historia podmiotu w ostatnim okresie…

Z tego powodu sporządzający sprawozdania na listę obowiązkowych ujawnień powinni spoglądać krytycznie – oczywiście nie pomijać ich w sposób dowolny, ale jeśli dana transakcja, dane zdarzenie było jednorazowe, incydentalne a jego wartość z punktu widzenia całego sprawozdania finansowego jest nieistotna – można je bez szkody dla treści sprawozdania pominąć.

Co więcej, w pewien sposób nadal jesteśmy niewolnikami „tradycyjnego” ugruntowanego również przez krajowe zasady rachunkowości układu sprawozdania finansowego. W takim tradycyjnym układzie w podmiotach nie działających w sektorze finansowym w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w części dotyczącej aktywów w  pierwszej kolejności wymienione są środki trwałe, potem zapasy itd.

Czy jest to zawsze prawidłowe? Czy w przypadku podmiotu o działalności nie kapitałochłonnej prowadzącego np. działalność w sektorze handlu detalicznego nie byłoby lepiej, gdyby w sprawozdaniu w pierwszej kolejności znalazły się zapasy? A kwestii zapasów – ich struktury asortymentowej, wiekowej  – poświęcona była znacząca część? W następnej kolejności można by skupić się na prawie do użytkowania powierzchni handlowej jeśli jest wynajmowana a nie własna…

Jaki z tego wniosek? Tworząc sprawozdanie warto zastanowić się jakie priorytety sprawozdawcze występują w danym podmiocie. I według tych priorytetów ustalić kolejność opisu i not. I kwestiom priorytetowym poświęcić zdecydowanie więcej miejsca i uwagi w tym sprawozdaniu.

Co więcej – niejednokrotnie czytając sprawozdania finansowe w pierwszej kolejności znajdujemy rozdział opisujący politykę rachunkowości, potem wpływ nowych standardów, notę dotyczącą kluczowych szacunków i osądów a w dalszej kolejności noty szczegółowe wyjaśniające dane liczbowe zaprezentowane w głównych częściach sprawozdania (sprawozdaniu z sytuacji finansowej oraz sprawozdaniu z całkowitych dochodów, sprawozdaniu z przepływów finansowych oraz sprawozdaniu ze zmian w kapitale). Dla czytelnika powoduje to niejednokrotnie konieczność powrotu – przenoszenia uwagi do innych części obszernego dokumentu jakim jest sprawozdanie finansowe.

Stąd zdecydowanie warto sprawozdanie stworzyć w taki sposób, aby czytelnik mógł uzyskać informacje od najważniejszych do mniej ważnych (tym niemniej nie nieistotnych) pogrupowane w taki sposób, aby dla danego zagadnienia polityka ujmowania i wyceny, istotne szacunki oraz osądy kierownictwa poczynione w obszarze danego zagadnienia oraz informacje finansowe oraz objaśnienia znajdowały się w jednym miejscu. Zgodnie z wcześniej ustaloną strukturą dokumentu.

W ramach prac około konkursowych obserwujemy w ostatnich latach tendencję do sporządzania sprawozdań w duchu, o którym mowa powyżej – w duchu zmienionego MSR 1.

Podczas oceniania sprawozdań finansowych na to właśnie będziemy zwracać szczególną uwagę: czy sprawozdanie jest czytelne (również pod względem układu graficznego), czy kładzie nacisk na kwestie faktycznie istotne (zarówno pod względem merytorycznym jak i wartościowym), czy zagadnienia mniej ważkie nie są w nim przegadane, czy kwestia jakże istotnych i trudnych nowych standardów dotyczących przychodów czy leasingu jest opisana w sposób właściwy i przystający do specyfiki danej jednostki. Przyjrzymy się po prostu czy sprawozdanie w sposób zwięzły i klarowny opisuje historię finansową i majątkową podmiotu w ostatnim roku…

Monika Warmbier

Partner, KPMG Advisory Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.k.

Członek Kapituły Konkursu „Best Annual Report”

Print This Post Print This Post

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

nine + thirteen =