Sprawozdanie finansowe nie może być utożsamiane z wypełnieniem wzoru lub szablonu

Zanim weszły w życie ostatnie zmiany do MSR 1 dotyczącego prezentacji sprawozdań finansowych, na konferencji Międzynarodowej Rady Standardów Sprawozdawczości Finansowej Prezes Rady  – Hans Hoogervorst podkreślał, że sporządzenie sprawozdania finansowego nie może być utożsamiane z  wypełnieniem wzoru czy szablonu. Podkreślał, że nie jest prawidłowym podejście polegające na tym, że w oparciu o listę zagadnień wymagających zgodnie ze standardami prezentacji czy ujawnienia, w kolejności wyznaczonej przez standardy, przygotujemy sprawozdanie.

Biorąc pod uwagę to, że sprawozdania finansowe adresowane są przede wszystkim do inwestorów, którzy na podstawie ich lektury powinni móc ocenić sytuację finansową i majątkową jednostki trzeba pamiętać, że dobre sprawozdanie finansowe to napisana w sposób zwięzły a zarazem kompletny historia podmiotu w ostatnim okresie…

Z tego powodu sporządzający sprawozdania na listę obowiązkowych ujawnień powinni spoglądać krytycznie – oczywiście nie pomijać ich w sposób dowolny, ale jeśli dana transakcja, dane zdarzenie było jednorazowe, incydentalne a jego wartość z punktu widzenia całego sprawozdania finansowego jest nieistotna – można je bez szkody dla treści sprawozdania pominąć.

Co więcej, w pewien sposób nadal jesteśmy niewolnikami „tradycyjnego” ugruntowanego również przez krajowe zasady rachunkowości układu sprawozdania finansowego. W takim tradycyjnym układzie w podmiotach nie działających w sektorze finansowym w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w części dotyczącej aktywów w  pierwszej kolejności wymienione są środki trwałe, potem zapasy itd.

Czy jest to zawsze prawidłowe? Czy w przypadku podmiotu o działalności nie kapitałochłonnej prowadzącego np. działalność w sektorze handlu detalicznego nie byłoby lepiej, gdyby w sprawozdaniu w pierwszej kolejności znalazły się zapasy? A kwestii zapasów – ich struktury asortymentowej, wiekowej  – poświęcona była znacząca część? W następnej kolejności można by skupić się na prawie do użytkowania powierzchni handlowej jeśli jest wynajmowana a nie własna…

Jaki z tego wniosek? Tworząc sprawozdanie warto zastanowić się jakie priorytety sprawozdawcze występują w danym podmiocie. I według tych priorytetów ustalić kolejność opisu i not. I kwestiom priorytetowym poświęcić zdecydowanie więcej miejsca i uwagi w tym sprawozdaniu.

Co więcej – niejednokrotnie czytając sprawozdania finansowe w pierwszej kolejności znajdujemy rozdział opisujący politykę rachunkowości, potem wpływ nowych standardów, notę dotyczącą kluczowych szacunków i osądów a w dalszej kolejności noty szczegółowe wyjaśniające dane liczbowe zaprezentowane w głównych częściach sprawozdania (sprawozdaniu z sytuacji finansowej oraz sprawozdaniu z całkowitych dochodów, sprawozdaniu z przepływów finansowych oraz sprawozdaniu ze zmian w kapitale). Dla czytelnika powoduje to niejednokrotnie konieczność powrotu – przenoszenia uwagi do innych części obszernego dokumentu jakim jest sprawozdanie finansowe.

Stąd zdecydowanie warto sprawozdanie stworzyć w taki sposób, aby czytelnik mógł uzyskać informacje od najważniejszych do mniej ważnych (tym niemniej nie nieistotnych) pogrupowane w taki sposób, aby dla danego zagadnienia polityka ujmowania i wyceny, istotne szacunki oraz osądy kierownictwa poczynione w obszarze danego zagadnienia oraz informacje finansowe oraz objaśnienia znajdowały się w jednym miejscu. Zgodnie z wcześniej ustaloną strukturą dokumentu.

W ramach prac około konkursowych obserwujemy w ostatnich latach tendencję do sporządzania sprawozdań w duchu, o którym mowa powyżej – w duchu zmienionego MSR 1.

Podczas oceniania sprawozdań finansowych na to właśnie będziemy zwracać szczególną uwagę: czy sprawozdanie jest czytelne (również pod względem układu graficznego), czy kładzie nacisk na kwestie faktycznie istotne (zarówno pod względem merytorycznym jak i wartościowym), czy zagadnienia mniej ważkie nie są w nim przegadane, czy kwestia jakże istotnych i trudnych nowych standardów dotyczących przychodów czy leasingu jest opisana w sposób właściwy i przystający do specyfiki danej jednostki. Przyjrzymy się po prostu czy sprawozdanie w sposób zwięzły i klarowny opisuje historię finansową i majątkową podmiotu w ostatnim roku…

Monika Warmbier

Partner, KPMG Advisory Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp.k.

Członek Kapituły Konkursu „Best Annual Report”

Print This Post Print This Post

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

4 × five =