- - http://relacjeinwestorskie.org.pl -

KSR nr 9 „Sprawozdanie z działalności” poradnik krok po kroku, część 5

VI. 8 Dobrą praktyką jest prezentacja przyjętych przez jednostkę wartości (normy, zasady), wewnętrznych kodeksów postępowania, a także stosowanych lub wdrażanych systemów zarządzania potwierdzonych stosownymi certyfikatami.

Komentarz – proponujemy, by nie ograniczać się jedynie do „suchego” wyliczenia ilości certyfikatów, które posiada spółka, lecz postarać się przedstawić je w szerszym kontekście: co pozytywnego z posiadania tych dokumentów wynika dla spółki, jej relacji z interesariuszami? Przykładowo – jakie praktyczne korzyści wynikają dla spółki z posiadania ISO? Czy wartości i normy, które deklaruje oraz którymi kieruje się przedsiębiorstwo nie pozostają jedynie na papierze, w postaci kurzącego się dokumentu zamkniętego w biurku członków zarządu? Postaraj się powiązać je z realną działalnością spółki i zaprezentuj praktyczne korzyści płynące z ich posiadania/wdrażania – wówczas mają szanse stać się istotną częścią Equity Story spółki/grupy kapitałowej.

VI. 9 SzD zazwyczaj przedstawia informacje na temat działalności jednostki w okresie sprawozdawczym uzupełnione o informacje (…)

Komentarz – rozporządzenie szczegółowo wylicza te informacje, w istotny sposób ułatwiając pracę emitentom: otrzymują kolejną ważną checklistę. O jakich informacjach mówimy?

  1. branża, w której prowadzona jest działalność i jej specyfika – opiszmy, w jakiej branży działamy, jak przedstawiają się jej obecne perspektywy rozwoju na tle Polski i Europy/świata, przedstawmy również jej aktualne tendencje (wzrost, stagnacja, spadek),
  2. istotne uwarunkowania makroekonomiczne i prawne wpływające na działalność branży i jednostki – tutaj przedstawmy dane w skali makro, posiłkując się zewnętrznymi źródłami (np. GUS-em – www.stat.gov.pl [1], branżowymi portalami i wortalami, kursami walut i surowców, ramy prawne działalności branży i jednostki,  prowadzoną politykę cenową i inwestycyjną, inflację, sytuację polityczno – ekonomiczną etc) Jak w skali makro obecnie wyglądają perspektywy naszej branży? Czy nasza grupa nie operuje np. w zapalnych częściach świata, w których ryzyko biznesowe obecnie diametralnie wzrasta? Jakie mogą być tego skutki – szansa na duże zyski przy dużym ryzyku etc. Im więcej tego typu informacji zamieścimy, tym nasi potencjalni jak i aktualni inwestorzy zyskają szerszy obraz naszej sytuacji,
  3. główne wyroby, towary i usługi, które jednostka sprzedaje – zaprezentuj swój przychodowy „core business”. Na czym spółka osiąga największe zyski? Czym warto się pochwalić i opisać szczegółowiej niż w nocie – segmenty sprzedaży? Postaraj się odejść od suchej prezentacji danych – opisz szerzej towary i usługi, które oferujesz. Może wiążą się z nimi jakieś dodatkowe informacje i historie, które warto zaprezentować w szerszym kontekście i tym sposobem poszerzyć wiedzę odbiorców sprawozdania? Informacje te mają dużą wartość – pozwalają m.in. na ocenę pozycji i wyników jednostki, ryzyka, na które jest narażona oraz potencjału jej dalszego rozwoju. Prócz tego warto zaprezentować informacje nt. głównych towarów i usług (można przedstawić je w formie tabeli, prezentującej dane aktualne oraz archiwalne). Dzięki temu odbiorca sprawozdania zyska szansę na prześledzenie zmian w stosunku do uprzednio osiąganych wyników. Regulator wskazuje również dobrą praktykę, którą jest prezentowanie najważniejszych grup nabywców naszych towarów i usług oraz relacji, które przedsiębiorstwo posiada z ww. grupami,
  4. kluczowe procesy wewnętrzne – warto opisać najważniejsze procesy – które z nich warunkują stabilną działalność oraz regularny wzrost? Przy opisywaniu procesów warto położyć nacisk na najważniejsze metody i kanały dostarczania odbiorcom produktów/usług oraz przedstawić innowacje, które wynikają z ich wdrożenia. Korzyści płynące z opisania i identyfikacji procesów biznesowych w firmie są dziesiątki: kontrola przebiegu pracy, minimalizacja ryzyka, ograniczenie strat, minimalizacja opóźnień, zidentyfikowanie barier wzrostu i „wąskich gardeł” spółki/grupy, wczesne wykrywanie zagrożeń, ustalenie optymalnej struktury organizacyjnej spółki/grupy etc. Rola procesów jest nie do przecenienia – chyba że spółka opiera się na kilku najważniejszych pracownikach, dzięki którym pozyskiwane są zlecenia/kontrakty etc. Niestety, tego typu model działalności jest narażony na spore ryzyko w momencie sytuacji losowej lub odejścia kluczowego pracownika z firmy. Cały model biznesowy może wówczas runąć jak domek z kart. Wdrożenie (i właściwe opisanie) procesów niweluje to ryzyko do minimalnego poziomu. Sukces spółki polega wówczas na realizacji zrozumiałych dla każdego procedur, a nie „teamie gwiazd”, który może się w każdej chwili wykruszyć,
  5. główne rynki, na których jednostka prowadzi działalność i jej pozycja na tych rynkach – czy większość przychodów jest generowane w kraju, czy za granicą? Jak wygląda pozycja spółki/grupy na tych rynkach? Jest rynkowym liderem, w pierwszej trójce czy na dalszych miejscach? Zdajemy sobie sprawę, iż przedstawienie tych informacji wymaga sporo pracy i zacięcia researchera, ale przynosi wiele korzyści odbiorcom sprawozdania. W tym miejscu warto również przedstawić tabelę/grafikę, porównującą spółkę do wyników osiąganych przez jej bezpośrednią konkurencję,
  6. główne zasoby warunkujące prowadzenie działalności – czy mówimy o zasobach materialnych, czy kapitale ludzkim? Należy opisać, co w największym stopniu wpłynęło (i będzie wpływać w perspektywie kolejnych kwartałów) na wyniki generowane przez spółkę/grupę. Posiadane nadwyżki finansowe? Obecny portfel zleceń/kontraktów? x – letnie doświadczenie biznesowe? Prezes – wizjoner z wielką ilością kontaktów? Dobra koniunktura w branży? Zespół znakomitych handlowców?

VI. 11 opis branży (istotnych jej obszarów i segmentów), (…) celowo jest ująć w taki sposób, by użytkownicy sprawozdania zrozumieli specyfikę działalności i kluczowe czynniki powodzenia.

Komentarz – w tym punkcie najważniejsza jest fraza „zrozumieli specyfikę działalności”. Chodzi nie tylko o opisywanie branży i perspektyw jej rozwoju prostym, nie-technicznym, zrozumiałym nawet dla laika językiem. Chodzi o coś więcej. Swego czasu światowej sławy inwestor – Warren Buffet powiedział: „nie inwestuję w biznesy, których nie rozumiem”. To nie potencjalny inwestor ma czynić wysiłki, by zrozumieć nasz biznes. To my musimy wyjść mu naprzeciw i uczynić wiele, by ułatwić mu to zadanie. Pozwólmy mu zatem zrozumieć, na czym polega prowadzony przez nas biznes! Nagrodą będą jego zainwestowane środki. Reasumując – piszmy prostym językiem, konkretnie. Każde trudniejsze/branżowe pojęcie, które musimy zastosować wyjaśniajmy przy pomocy słownika. Lapidarnie, jeżeli kontekst na to pozwala. Szeroko wyjaśniając dane zagadnienie – jeżeli pewnych informacji nie jesteśmy w stanie zaprezentować w inny sposób.

VI. 17 Opis działalności jednostki uzupełnia prezentacja rynków (lub segmentów)(…)

Komentarz – kolejny raz otrzymujemy użyteczną checklistę pomagającą zbudować prezentację rynków. Jej najważniejsze elementy to:

  1. charakterystyka rynku – regulator w tym punkcie sugeruje opisać wielkość rynku, bieżące trendy jego rozwoju, ocenę popytu i podaży oraz potencjał wzrostu. By właściwie wykonać to zadanie, kolejny raz musimy skorzystać z zewnętrznego contentu – materiałów analityków, portali, wortali oraz danych statystycznych,
  2. atrakcyjność i konkurencyjność wraz z omówieniem i oceną pozycji jednostki na rynkach oraz zmiany w ciągu okresu sprawozdawczego (np. poprzez wskazanie udziału jednostki w rynku lub miejsca w rankingach) – postępujemy podobnie, jak sygnalizowaliśmy wyżej. Jeżeli dysponujemy środkami finansowymi, warto przynajmniej raz na dwa lata zainwestować w profesjonalny zewnętrzny raport (analizę konkurencji i rynku).

Dane od zewnętrznych agencji wyspecjalizowanych w tego typu danych i „białym wywiadzie” będą istotnym wsparciem dla jakości naszego sprawozdania.

VI. 18 Jeżeli jednostka prowadzi prace badawczo-rozwojowe to przedstawia ważniejsze osiągnięcia i charakteryzuje zakres tych prac, bez względu na to czy prowadzi je we własnym zakresie, czy korzysta z usług badawczo-rozwojowych świadczonych przez strony trzecie (…)

Komentarz –  regulator w tym punkcie sygnalizuje dodatkowo, iż omówienie ww. zagadnień nie zależy od tego, czy koszty prac rozwojowych zostały już poniesione przez nasz podmiot. Niezależnie od ww. faktu należy je przedstawić w zrozumiały dla odbiorców sposób (cel prac,  planowany zakres, osiągnięcia, które udało się już zrealizować).

VI. 19 SzD przedstawia kluczowe zasoby jednostki: rzeczowe, kadrowe, finansowe i niematerialne, nieodzowne dla niezakłóconego prowadzenia i rozwoju działalności oraz wskazuje, w jaki sposób wykorzystuje je dla realizacji postawionych celów (…)

Komentarz – niniejszy punkt tworzy kolejną checklistę, która ułatwi nam pracę nad sprawozdaniem. Składa się ona z następujących opisów:

  1. zasoby rzeczowe –  ich dostępność, sposób i źródła pozyskiwania i relacje jednostki z ich dostawcami (jeżeli udało się nam je wypracować), a także zobowiązanie do przekazania zasobów stronom trzecim, zdolność jednostki do uzyskiwania korzyści ekonomicznych z posiadanych zasobów (np. stopień wykorzystania zdolności wytwórczych – ważna kwestia, pozwalająca ocenić efektywność działania danego podmiotu, którą można od razu skonfrontować z „twardymi danymi finansowymi” w innej części sprawozdania) oraz ryzyko związane z posiadanymi zasobami i działaniami, do których są one wykorzystywane,
  2. zasoby ludzkie ich wielkość i struktura (wykształcenie, wiek, płeć) zatrudnienia, wynagrodzenia, fluktuacja i świadczenia na rzecz pracowników. Analogicznie jak w punkcie powyższym, analiza ww. danych pozwala wysnuć przypuszczenia o efektywności finansowej jednostki oraz zestawienia poziomu generowanego zysku a ponoszonych kosztów (oraz jakości ich kontroli). Te informacje pozwalają ponadto na ustalenie i ocenę podstawowej strategii biznesowej jednostki, np. cost – leadera (przywództwo kosztowe – to strategia której głównym celem jest przyciągnięcie klienta dzięki niższej cenie produktu, bez jednoczesnego obniżania jakości oferowanych produktów/usług),
  3. zasoby niematerialne – patenty, posiadane znaki towarowe, inne czynniki budujące wartość przedsiębiorstwa.

Grzegorz Surma

CDN

Facebook [2]Twitter [3]